ผู้นำ…ได้งาน หรือ ได้ใจ

16 September 2018

แนวคิดด้านภาวะผู้นำที่คุ้นเคยนั้น จะประกอบด้วยผู้นำที่เน้นงานและผู้นำที่เน้นคน แต่ในยุคปัจจุบันที่ให้ความสำคัญกับผลลัพธ์มากกว่า พฤติกรรม หรือ กิจกรรม ดังนั้นแทนที่จะมองว่าผู้นำคนไหนเน้นงาน หรือ เน้นคน (หรือเน้นทั้งสองอย่าง) ขอเสนอมุมมองใหม่ว่าให้ดู ผู้นำที่ได้งาน หรือ ได้ใจ (หรือได้ทั้งสองอย่าง) อาจจะเหมาะสมกว่า โดยผู้นำที่ “ได้งาน” คือเป็นผู้นำที่สามารถขับเคลื่อน บริหาร และนำองค์กร จนประสบความสำเร็จ มีการเปลี่ยนแปลงที่ดีขึ้น และบรรลุเป้าหมายที่ต้องการได้

สำหรับที่ผู้นำที่ “ได้ใจ” นั้น คือผู้นำที่ได้รับการยอมรับ ความเชื่อถือ และบุคคลต่างๆ พร้อมที่จะสนับสนุนและปฏิบัติตามการนำของผู้นำ (ที่เกิดขึ้นจากใจจริง ไม่ใช่เพราะตำแหน่งหน้าที่) ซึ่งไม่ใช่จะได้ใจแต่เฉพาะกับลูกน้องอย่างเดียว แต่ยังครอบคลุมถึงบรรดาผู้มีส่วนเกี่ยวข้องต่างๆ กับองค์กรอีกด้วย ทั้งผู้ถือหุ้น ลูกค้า Suppliers หรือแม้กระทั่งคู่แข่ง

ถ้านำความ “ได้งาน” และ “ได้ใจ” มาจับคู่กันก็จะได้ผู้นำอยู่สี่ประเภท โดยเป็นการจัดแบ่งตามผลลัพธ์หรือผลงานที่เกิดขึ้น ไม่ใช่ตามพฤติกรรมหรือลักษณะของภาวะผู้นำเหมือนในอดีต

ประเภทแรกเป็นผู้นำที่ “ได้งาน ไม่ได้ใจ” ผู้นำประเภทนี้ มีความสามารถในการขับเคลื่อน นำพาองค์กรเพื่อบรรลุเป้าหมายที่ตั้งไว้ แต่ไม่ได้รับการยอมรับ ยกย่อง ความเชื่อถือ จากบุคคลต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง การนำองค์กรของผู้นำประเภทนี้จะอาศัยอำนาจหน้าที่ ที่มาพร้อมกับตำแหน่งของผู้บริหารระดับสูงในการขับเคลื่อนให้เกิดการเปลี่ยนแปลงต่างๆ ขณะที่ผู้ใต้บังคับบัญชาก็ปฏิบัติตาม แต่การปฏิบัติตามนั้นไม่ได้เกิดจาก “ใจ” จริงๆ แต่มาจากความรับผิดชอบ และ ภาระหน้าที่ ที่ต้องปฏิบัติ

ประเภทที่สองเป็นผู้นำที่ “ไม่ได้งาน ได้ใจ” ผู้นำประเภทนี้จะมีความสามารถในการตอบสนองต่อความต้องการของบุคคลกลุ่มต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับองค์กร โดยเฉพาะอย่างยิ่งพนักงานในองค์กร ดังนั้นผู้นำประเภทนี้จะได้รับการยอมรับและยกย่องจากบุคคลในองค์กร เนื่องจากสามารถที่จะแก้ปัญหาและตอบสนองต่อความต้องการของคนในองค์กร อย่างไรก็ดีจุดอ่อนของผู้นำประเภทนี้คือไม่ได้ให้ความสำคัญและความทุ่มเทกับผลลัพธ์ ผลผลิตที่เป็นการขับเคลื่อน การเปลี่ยนแปลงองค์กรไปสู่สิ่งที่ดีขึ้น อีกทั้งความยอมรับที่บุคลากรในองค์กรมีให้นั้น ก็ไม่ได้เกิดจากการยอมรับในการทำให้องค์กรประสบความสำเร็จ แต่เป็นการยอมรับเพราะสามารถแก้ปัญหาที่บุคลากรประสบมากกว่า

ประเภทที่สามเป็นผู้นำที่ “ได้งาน ได้ใจ” ผู้นำประเภทนี้จะประสบความสำเร็จทั้งในด้านของการขับเคลื่อน ในด้านผลการดำเนินงานขององค์กร อีกทั้งยังเป็นผู้นำที่ได้ใจ จากบุคคลต่างๆ ทั้งภายในและภายนอกองค์กรอีกด้วย โดยการยอมรับและความเชื่อถือที่เกิดขึ้นของบุคคลต่างๆ นั้นเกิดขึ้นทั้งจากการปฏิบัติตนของผู้นำต่อบุคคลอื่นๆ รวมทั้งได้รับการยอมรับที่เกิดขึ้นจากความสำเร็จในการบริหารองค์กร ผู้นำประเภทนี้มักจะพบเจอในผู้นำขององค์กรต่างๆ ที่ประสบความสำเร็จอย่างต่อเนื่อง และถือเป็นคุณลักษณะของผู้นำที่เป็นที่ต้องการมากที่สุด

ประเภทที่สี่ เป็นผู้นำที่ “ไม่ได้งาน ไม่ได้ใจ” ถือเป็นผู้นำที่ทุกคนต้องการหลีกเลี่ยง เนื่องจากผลงานที่เกิดขึ้นนั้น ไม่ได้ทั้งในส่วนผลการดำเนินงานขององค์กรที่ดีขึ้น อีกทั้งไม่ได้รับการยอมรับจากบุคคลต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง

จริงๆ แล้วถ้าแบ่งผู้นำออกตาม การได้งาน และ ได้ใจ นั้น อาจจะไม่จำเป็นต้องมีแค่สี่ประเภทเท่านั้น เนื่องจากผู้นำจริงๆ คงจะไม่ได้เน้นด้านใดด้านหนึ่งเท่านั้น เช่น อาจจะเป็นได้งาน 6/10 และได้ใจ 4/10 ก็เป็นได้ อย่างไรก็ดีการแบ่งเป็นสี่ประเภทนี้ก็เพื่อความง่ายและชัดเจนในการจำแนก และจริงๆ แล้วประโยชน์สำคัญคือสามารถใช้แนวคิดผู้นำในลักษณะนี้ไปประเมินผู้นำที่เคยผ่านการนำองค์กรมาแล้วว่าเป็นผู้นำในประเภทใด