12 December 2003

ในสัปดาห์ที่แล้วผมได้นำเสนอถึงแนวคิดและความสำคัญของนวัตกรรมต่อความสำเร็จขององค์กรธุรกิจและลักษณะขององค์กรแห่งนวัตกรรม (Innovative Organization) ในสัปดาห์นี้ผมขอนำเสนอถึงแนวคิดในเรื่องของนวัตกรรมทางด้านการจัดการ (Innovative Management Practice) กันบ้างนะครับ ดูเหมือนว่าในปัจจุบันนวัตกรรมประการหนึ่งที่องค์กรจำนวนมากได้พยายามนำมาใช้ก็คือนวัตกรรมทางด้านการจัดการ โดยผู้บริหารมักจะมีความเชื่อว่าถ้าองค์กรสามารถนำเอานวัตกรรมทางด้านการจัดการใหม่ๆ มาประยุกต์ใช้ในองค์กรได้ ย่อมทำให้องค์กรมีความพร้อมและสามารถที่จะแข่งขันกับองค์กรอื่นๆ ได้ 

ท่านผู้อ่านอาจจะสงสัยว่าเจ้านวัตกรรมทางด้านการจัดการที่ว่าคืออะไร? ในความเห็นของผมแล้วมองว่านวัตกรรมทางด้านการจัดการได้แก่ การนำหลักการ แนวคิดและวิธีการใหม่ๆ ทางด้านการจัดการเข้ามาใช้ในการบริหารองค์กร เจ้าหลักการ แนวคิดและวิธีการใหม่ๆ เหล่านี้อาจจะเป็นเครื่องมือทางด้านการจัดการต่างๆ ที่นิยมกันอย่างมากในปัจจุบันไม่ว่าจะเป็น Balanced Scorecard, Six Sigma, CRM, Good Governance, ABC, Knowledge Management, Competencies ฯลฯ ซึ่งถ้าสิบกว่าปีก่อนเราอาจจะไม่รู้จักเลยว่าเครื่องมือทางด้านการจัดการเหล่านี้คืออะไร แต่ถ้าในยุคปัจจุบันถ้าเอ่ยถึงเครื่องมือเหล่านี้แล้ว ผู้บริหารองค์กรท่านไหนไม่รู้จักก็คงจะเชยกันพอสมควร แถมในปัจจุบันยังได้มีนวัตกรรมใหม่ๆ เกี่ยวกับเครื่องมือเหล่านี้อยู่ตลอดเวลา อาทิเช่น ได้มีความพยายามที่จะนำแนวคิดของ Balanced Scorecard กับ Six Sigma มารวมกัน เป็นต้น             

นอกจากเครื่องมือเหล่านี้แล้วนวัตกรรมทางด้านการจัดการยังครอบคลุมถึงแนวคิดในการบริหารองค์กรที่เป็นที่ตื่นตัวกันในปัจจุบัน คำว่าแนวคิดนี้ต่างกับเครื่องมือทางด้านการจัดการที่ผมนำเสนอข้างต้นในประเด็นที่แนวคิดเหล่านี้ไม่ได้มีขั้นตอนหรือแนวทางในการปฏิบัติที่ชัดเจนเหมือนกับเครื่องมือทางด้านการจัดการ อีกทั้งเป็นแนวคิดกว้างๆ ที่ผู้บริหารจะต้องรู้จักปรับใช้เข้ากับการทำงานขององค์กรตนเอง ตัวอย่างของแนวคิดหนึ่งทางด้านการจัดการที่เริ่มเป็นที่ตื่นตัวกันอย่างมากในต่างประเทศคือแนวคิดในเรื่องของ Execution ที่หมายถึงการปฏิบัติหรือการทำตามแผนให้ประสบผลสำเร็จ ถ้าเมื่อสิบถึงยี่สิบปีที่ผ่านมาทั้งนักวิชาการและผู้บริหารต่างให้ความสำคัญกับการวางแผนกลยุทธ์ การควบรวมกิจการ การกำหนดความแตกต่างทางการแข่งขัน ว่าประเด็นเหล่านี้จะเป็นสิ่งที่ทำให้องค์กรประสบความสำเร็จและสามารถเพิ่มมูลค่าให้กับผู้ถือหุ้นได้ แต่ในปัจจุบันดูเหมือนผู้บริหารจำนวนมากจะมองในประเด็นของ Execution หรือความสามารถในการปฎิบัติมากกว่าเพียงแค่การวางกลยุทธ์เหมือนในอดีต ท่านผู้อ่านลองพิจารณาดู คำกล่าวของผู้บริหารบางท่านดูซิครับ ว่าเรื่องของ Execution มีความสำคัญต่อความสำเร็จขององค์กรอย่างไร “เราตัดสินใจทางกลยุทธ์อย่างถูกต้อง แต่พนักงานในองค์กรไม่มีแรงจูงใจที่จะทำงานให้บรรลุผลเลย” หรือ “ทุกคนบอกว่าเข้าใจในวิสัยทัศน์และกลยุทธ์ แต่ทำไมหน่วยงานต่างๆ ในองค์กรถึงไม่สามารถทำงานร่วมกันเพื่อให้บรรลุผลที่ต้องการได้?” แม้กระทั่ง Lou Gerstner ผู้ที่พลิกฟื้น IBM ขึ้นมาอีกครั้งหนึ่งยังเคยกล่าวไว้เลยว่าการพลิกฟื้นของ IBM ไม่ได้เกิดขึ้นจากวิสัยทัศน์แต่อย่างใด แต่เกิดขึ้นเนื่องจาก Execution เป็นหลัก

นอกเหนือจากในเรื่องของเครื่องมือและแนวคิดทางด้านการจัดการแล้ว ผมมองว่านวัตกรรมทางด้านการจัดการในปัจจุบันยังได้มีการนำหลักการและแนวคิดในศาสตร์อื่นๆ เข้ามาผสมรวมกับการจัดการมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งหลักทางด้านการแพทย์ ผมเองได้เคยมีโอกาสนำเสนอแนวคิดทางด้านการแพทย์ที่นำมาใช้กับการบริหารจัดการองค์กรผ่านทางบทความนี้หลายครั้งไม่ว่าจะเป็นแนวคิดของ Prof. Georges ที่เป็นหมอผ่าตัดสมองชาวเบลเยียม ที่ได้ผสมผสานการทำงานของสมองเข้ากับการประชุมในองค์กรแล้วนำมาพัฒนาเป็นห้องปฏิบัติการทางการจัดการ (Management Cockpit) หรือแนวคิดที่สมองของเราเป็นลักษณะวงจรเปิด Open-Loop ที่อารมณ์ของผู้นำส่งผลต่ออารมณ์ของทีมงาน เชื่อว่าในอนาคตการผสมรวมระหว่างศาสตร์ทางด้านการจัดการและศาสตร์อื่นๆ คงจะมีมากขึ้นเรื่อยๆ 

เนื้อหาข้างต้นเป็นเพียงแค่ตัวอย่างของนวัตกรรมทางด้านการจัดการที่มีอย่างมากมายในปัจจุบันครับ แต่ต้องอย่าลืมว่านวัตกรรมที่เกิดขึ้นไม่ได้มีในศาสตร์ทางด้านการจัดการเพียงอย่างเดียวเท่านั้น แต่นวัตกรรมเหล่านี้ได้ขยายไปในทุกศาสตร์สาขาทางด้านการบริหาร ทางหลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต (MBA) ของคณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี จุฬาฯ ได้เห็นถึงความสำคัญและการเปลี่ยนแปลงของนวัตกรรมทางด้านการจัดการเหล่านี้ จึงจะจัดสัมมนาทางวิชาการในโอกาสที่ทางหลักสูตรกำลังก้าวสู่ทศวรรษที่สามในหัวข้อเรื่องInnovative Management Practices for the Future ในวันศุกร์ที่ 23 มกราคมปีหน้า โดยจะมีทั้งผู้บริหารระดับสูงของทางภาคธุรกิจและคณาจารย์ของหลักสูตรมาพูดคุยให้ฟังถึงนวัตกรรมใหม่ๆทางด้านการจัดการ อาทิเช่น เรื่องของ Innovative Growth Strategies (เป็นนวัตกรรมทางด้านกลยุทธ์) เรื่องของจาก CRM to CEM (เป็นนวัตกรรมทางด้านการตลาด) เรื่องของ Talent Management ในยุคใหม่ (นวัตกรรมด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล) เรื่องของ Beyond EVA: A Roadmap to DVA (นวัตกรรมทางด้านบัญชี การเงิน) และ Management of Innovation: Integration of Tools (เป็นเรื่องสรุปของนวัตกรรมทางด้านการจัดการทั้งหมด) ซึ่งในเรื่องสุดท้ายจะเป็นเรื่องที่ผมรับผิดชอบนำเสนอเอง ดังนั้นผมคิดว่าถ้าท่านผู้อ่านที่สนใจในนวัตกรรมทางด้านการจัดการใหม่ๆ ที่หลากหลายน่าจะสนใจในงานสัมมนาในครั้งนี้นะครับ ถ้าสนใจลองโทร.ไปสอบถามรายละเอียดได้ที่หลักสูตร ที่เบอร์ 02-218-5717-9 หรือไปดูรายละเอียดได้ที่ www.mbachula.info หวังว่าคงได้พบท่านผู้อ่านในวันงานนะครับ